Document Type : Research Paper
Subjects
بررسی تحلیلی شاخصههای اسلام راستین و اسلام دروغین از منظر امام علي (ع) در نهجالبلاغه
سمیه سلمانیان*
چکیده
برای شناخت اسلام اصیل، باید به منابع معتبر و دستاول اسلامی نظیر نهجالبلاغه مراجعه نمود که از برجستهترین منابعی است که شاخصههای اسلام ناب را معرفی و تبیین کرده است. بر کسی پوشیده نیست که امام علي (ع)، نویسنده این کتاب شریف، بعد از پیامبر اکرم (ص)، مهمترین شخصیت اسلامی بهشمار میرود. به دلیل جایگاه رفیع و منحصر به فرد امام (ع) در اسلام، گفتار و کردار ایشان بهمثابه چراغ هدایتگر به سوی حق و حقیقت آشکار است. از این رو، پژوهش حاضر با هدف تبیین سخنان امام علی (ع) در نهجالبلاغه درباره ویژگیهای اسلام حقیقی و شبهاسلام سامان یافته است. و از این رهگذر، میکوشد چهره اسلام راستین و اسلام دروغین و ویژگیهای مسلمان حقیقی و شبهمسلمان را بر اساس سخنان مولای متقیان (ع) در نهج البلاغه ترسیم کند. با توجه به موضوع تحقیق و اهداف مورد نظر آن، روش استقرایی و تحلیلی اتخاذ شد که مبتنی بر گردآوری دادهها و اطلاعات مورد نظر و سپس تحلیل و ارائه نتایج است. نتایج پژوهش حاکی از این است که امام (ع) تصویر کاملی از اسلام راستین و اسلام دروغین و ویژگیهای مسلمان حقیقی و شبهمسلمان ترسیم نموده است. ایشان ضمن ارائه اهداف، ارکان و دستاوردهای اسلام، به برخی از مهمترین شاخصههای آن اشاره کردهاند که مهمترین آنها عبارتند از: استدلالمحوری، هدایتبخشی، امنیتآفرینی، صلحطلبی، برتری بر سایر ادیان، قدرت عظیم، برگزیده بودن از جانب خداوند و مانایی و جاودانگی آن است. در مقابل صفات مسلماننما ستمگری و سرکشی، تظاهر به اسلام و کتمان کفر، ارتکاب اعمال منافی روح اسلام، هتک حرمت برادر مسلمان و اسلام اجباری و منفعتطلبانه برشمرده شده است.
کلیدواژهها: اسلام راستین، اسلام دروغین، مسلمان، شبهمسلمان، امام علی (ع)، نهجالبلاغه.
* استادیار گروه الهیات، دانشکده علوم انسانی، دانشگاه بوعلیسینا، همدان، ایران s.salmanian@basu.ac.ir
تاریخ دریافت: 1404/1/16 تاریخ پذیرش:1404/3/18