دراسة سوسيولوجية في المجموعة القصصية قبل الغروب للأديبة القطرية أمينة العمادي علي ضوء نظرية لوسيان غولدمان

نوع المستند: علمی ـ پژوهشی

المؤلف

أستاذ مشارک في قسم اللغة العربية وآدابها بجامعة شهيد چمران اهواز-ايران

10.30465/afg.2020.5230

المستخلص

تتطرّق الدراسة السوسيولوجية إلي قضايا عدّة في العمل الأدبي، ولمّا يکون العمل الأدبي مجموعة قصص لکاتب ما، فإنّ الرابط الاجتماعي هو الکفيل بنظم الدراسة في النقد الاجتماعي، في المجموعة القصصية "قبل الغروب" تطرّقت الکاتبة القطرية أمينة العمادي إلي عنصر مقدّس في حياة البشر ألا وهو عنصر الأسرة وتطرّقت إلي معالجته اجتماعياً ونفسياً ومزجت مجموعتها القصصية بسوسيو-سيميوطيقة العناوين التي اختارتها لقصصها الثمانية في مجموعتها القصصية قبل الغروب وهي تتعمد هکذا تسميات لبيان الإقناع القصصي في هذه المجموعة القصصية، هذا البحث يهدف إلي النقد الاجتماعي في المثاقفة السوسيولوجية في هذه القصص الثمانية، وذلک تحت إطار المنهج الوصفي-التحليلي، ومن النتائج التي توصل إليها البحث يمکن الإشارة إلي مزج الکاتبة بين سوسيو-سيميوطيقة العناوين ومضمونها، الترابط بين البنيات اللغوية، وعلي رؤية غولدمان ترکزت هذه المجموعة القصصية علي الأسرة والمرأة علي وجه الخصوص حيث تکثر فيها معالجة قضايا المرأة، والزوجة المضطهدة، والزوجة المسترجلة کما بيّنت لنا الواقع المزري في عدم التکافوء في الحياة الأسرية فنلاحظ أنها تطرقت إلي الوفاء، والفقر، والانتحار، واللامبالاة وغيرها من القضايا الاجتماعية وذلک برؤية اجتماعية معتدلة تهدف إلي کشف رؤية الکاتبة وطبقتها الاجتماعية في مجموعتها القصصية من خلال العالم الخارجي والسياق الثقافي.

الكلمات الرئيسية


عنوان المقالة [English]

A sociological study of the Qatari author Amina Al-Emadi's collection of stories called “Before sunset” In light of Lucian Goldman's theory

المؤلف [English]

  • Naim Amouri
Associate Professor Department of Arabic Language and Literature Shahid Chamran University of Ahvaz-Iran
المستخلص [English]

The Sociological research examines many issues in literary work when literary work is a collection of stories by a writer; the social relation is the guarantor of the study in social criticism. In this research, the Qatari writer Amina Al Emadi has examined on a sacred element in human life, which is the element of the family and paid attention to the social treatment and psychology of that element. She combined her study with semiotics for the titles that chose for her eight stories in her collection of stories named “Before Sunset" and deliberately uses such designations to Statement of persuasion fiction in this collection of stories. This research aims to social criticism in thesestories .From the results of the research; one can refer to the author's mixing between the semiotics of titles and their content,treatment of women's issues, persecuted wife and mannish woman as it also showed us the dire reality of inequality in family life, and we notice that it refer to loyalty, poverty, suicide, indifference and other social issues, with a moderate social vision.The research method is descriptive-analysis.

الكلمات الرئيسية [English]

  • sociological
  • the family
  • Story
  • before sunset
  • Amina Al-Emadi

تحلیل جامعه شناختی مجموعه داستانی قبل از غروب أثرِ نویسنده‌ی قطری أمینه العمادی

 بر اساس نظریه لوسیان گلدمن

نعیم عموری[1]

چکیده

پژوهش‌های جامعه شناختی قضایای مختلفی را در اثر ادبی مورد کاوش قرار می‌دهد و زمانی که اثر ادبی، مجموعه داستانی یک نویسنده باشد؛ پیوند اجتماعی داستان‌ها متکفل نظم دهی به چنین پژوهشی است.  امینه العمادی نویسنده‌ی قطری در مجوعه داستانی قبل از غروب به یک عنصر مقدس در زندگی انسان پرداخته که همان عنصر خانواده است. وی در این اثر به بررسی جامعه شناختی و روانشناختی مسائل خانواده پرداخته و سپس عناوین هشت داستانش در این مجموعه را با نگاهی نشانه-جامعه شناختی انتخاب کرده است. در واقع وی متعمّدانه چنین عناوینی را انتخاب می‌نماید تا اقناع داستانی را در این مجموعه ایجاد نماید. این پژوهش با روش توصیفی-تحلیلی در پی تبیین دیدگاه نویسنده و بررسی طبقات اجتماعی این مجموعه داستانی چه از لحاظ واقعیت و چه از لحاظ بافت فرهنگی جامعه‌ی این مجموعه داستانی است. از جمله نتایجی که این پژوهش به آن دست یافت این است که نویسنده بین عنوان و مضمون داستان رابطه نشانه-معناشناختی اجتماعی را از یکطرف و همچنین رابطه‌ی واحدهای زبانی را از طرف دیگر برقرار کرده است.  بر اساس دیدگاه گلدمن این مجموعه ی داستانی بر خانواده و زن و زن مظلوم و زن قهّار تأکید دارد همچنین واقعیت تلخ عدم تناسب در زندگی خانوادگی وزناشویی را مطرح می نماید. نویسنده در این مجموعه به موضوعاتی مانند وفا داری، فقر، خودکشی، بی مبالاتی و دیگر قضایای اجتماعی با نگاهی معتدل پرداخته است.

کلید واژه­ها: جامعه‌شناسی، خانواده، داستان، قبل از غروب، امینه العمادی.



[1] - دانشیار گروه زبان و ادبیات عربی دانشگاه شهید چمران اهواز-ایران n.amouri@scu.ac.ir